Tijdens de April-Meistaking van 1943 werd ook in Noordoost-Friesland op grote schaal gestaakt en gesaboteerd. Op zondag 2 mei 1943 waren in Metslawier twee jonge mannen gearresteerd nadat zij wegversperringen hadden opgeworpen. Die ochtend verzamelden zich ongeveer driehonderd inwoners voor het gemeentehuis om hun vrijlating te eisen.
Dirk Fokkens, afkomstig uit Niawier, was onderweg naar zijn huisarts in Metslawier toen hij de grote menigte voor het gemeentehuis zag staan. Hij stapte van zijn fiets om te kijken wat er aan de hand was. Op dat moment gaf de NSB-burgemeester van Oostdongeradeel opdracht aan de politie om op de menigte te schieten. Daarbij vielen meerdere gewonden. Dirk werd door een kogel in zijn voet geraakt, terwijl de achttienjarige Meindert Meindersma levensgevaarlijk gewond raakte.
Arrestatie
Na de beschieting reed Dirk Fokkens door naar zijn huisarts om zijn verwonding te laten behandelen. De huisarts waarschuwde hem niet naar huis te gaan, omdat hij van de autoriteiten opdracht had gekregen de namen van gewonden door te geven. Dirk dacht dat dit voor hem niet gold, omdat hij niet in Metslawier woonde, en keerde terug naar zijn woning in Niawier.
Diezelfde middag, omstreeks 14.30 uur, werd hij alsnog gearresteerd. De Duitse Ordnungspolizei had de huisarts onder bedreiging met een pistool gedwongen de namen van de gewonden bekend te maken. Op basis van deze informatie werd Dirk thuis opgepakt.
De Duitsers probeerden ook de zwaargewonde Meindert Meindersma in het ziekenhuis te arresteren. Dat mislukte doordat het ziekenhuispersoneel hem onmiddellijk na de behandeling liet onderduiken. Als vergelding hielden de Duitsers vervolgens nog vijftien willekeurige mannen aan.
Na zijn arrestatie werd Dirk Fokkens overgebracht naar Leeuwarden. Daar werd hij door het Duitse Polizeistandgericht zonder eerlijk proces ter dood veroordeeld.
Op 4 mei 1943 werd Dirk Fokkens samen met een groep andere slachtoffers door de Duitse bezetter geëxecuteerd. Zijn lichaam werd daarna in het geheim afgevoerd.
Begrafenis
Na de executie werd Dirk Fokkens vermoedelijk begraven in de Appèlbergen bij Glimmen. Zijn stoffelijke resten zijn nooit met zekerheid teruggevonden.
Meer over de melkstaking in Friesland
Op de website van Tresoar is een uitgebreid achtergrondartikel te vinden over de Friese melkstaking tijdens de April-Meistaking van 1943. De publicatie beschrijft het ontstaan van de staking, de gebeurtenissen in verschillende Friese dorpen en de harde maatregelen die de Duitse bezetter nam tegen de deelnemers. De pagina biedt waardevolle historische context bij de gebeurtenissen waarbij onder anderen Bouke de Vries en Dirk Fokkens betrokken waren.
https://www.tresoar.nl/onderzoeken/themas/woII/fryslan4045/demelkstaking/meeroverdemelkstaking
